Kur Papa Leo XIV prezantoi enciklikën e tij të parë kushtuar inteligjencës artificiale, shumë vëmendje u përqendrua te paralajmërimet e Vatikanit për rreziqet që mund të sjellë zhvillimi i pakontrolluar i teknologjisë. Por një detaj tjetër tërhoqi po aq interes: pranë kardinalëve dhe teologëve qëndronte Christopher Olah, bashkëthemelues i Anthropic, një prej kompanive më të rëndësishme në garën globale të inteligjencës artificiale. Prania e Olah në Vatikan nuk ishte rastësore. Sipas raportimeve të Wired, ajo ishte rezultat i viteve të tëra dialogu mes Kishës Katolike dhe figurave kryesore të industrisë teknologjike. Që nga viti 2016, Vatikani ka organizuar takime dhe iniciativa të dedikuara etikës së teknologjisë, duke ftuar drejtues dhe studiues nga Silicon Valley për të diskutuar ndikimin shoqëror të inteligjencës artificiale.
Olah konsiderohet një figurë e veçantë në industrinë e AI-së. Përveç rolit të tij si bashkëthemelues i Anthropic, ai njihet për punën në fushën e interpretueshmërisë së modeleve të inteligjencës artificiale, një disiplinë që synon të kuptojë më mirë se si marrin vendime sistemet e avancuara të AI-së. Kjo qasje përputhet me interesin e Vatikanit për transparencën, përgjegjshmërinë dhe kontrollin e teknologjive që po bëhen gjithnjë e më të fuqishme. Në fjalimin e tij në Vatikan, Olah pranoi se kompanitë që zhvillojnë inteligjencë artificiale operojnë nën presione ekonomike dhe konkurruese që jo gjithmonë përputhen me interesin publik. Ai argumentoi se zhvillimi i AI-së nuk mund të drejtohet vetëm nga kompanitë teknologjike dhe se nevojitet përfshirja e qeverive, akademisë, organizatave civile dhe institucioneve fetare.
Marrëdhënia mes Anthropic dhe Vatikanit është thelluar edhe përmes konsultimeve etike. Sipas Wired, përfaqësues të Kishës dhe studiues të etikës kanë kontribuar në diskutimet që lidhen me përditësimin e “kushtetutës” së Claude, grupit të parimeve që përdor Anthropic për të orientuar sjelljen e modeleve të saj të inteligjencës artificiale. Kjo është një nga arsyet pse Vatikani e sheh Anthropic si një partner më të afërt në debatin mbi sigurinë dhe etikën e AI-së. Megjithatë, ekzistojnë edhe dallime të rëndësishme mes dy palëve. Enciklika e Papa Leo XIV thekson se inteligjenca artificiale nuk duhet të ngatërrohet me inteligjencën njerëzore dhe kundërshton idenë se sistemet e AI-së mund të kenë status të ngjashëm me qeniet njerëzore. Olah, nga ana tjetër, ka folur për kompleksitetin dhe natyrën ende të paqartë të modeleve moderne të AI-së, duke argumentuar se shkenca vazhdon të zbulojë aspekte të reja të funksionimit të tyre.
Pavarësisht këtyre dallimeve filozofike, të dyja palët ndajnë një shqetësim të përbashkët: se zhvillimi i inteligjencës artificiale nuk duhet të udhëhiqet vetëm nga interesat tregtare. Vatikani paralajmëron për rritjen e pabarazive, mbikëqyrjen masive dhe përqendrimin e pushtetit teknologjik, ndërsa Anthropic është pozicionuar prej kohësh si një nga kompanitë që promovon sigurinë dhe kontrollin e avancuar të sistemeve të AI-së. Kur inteligjenca artificiale po transformon ekonominë, tregun e punës dhe jetën e përditshme, bashkëpunimi mes Vatikanit dhe një prej laboratorëve më të rëndësishëm të AI-së tregon se debati për të ardhmen e teknologjisë nuk po zhvillohet më vetëm në Silicon Valley. Ai po zhvendoset gjithnjë e më shumë drejt pyetjeve morale dhe shoqërore që mund të përcaktojnë mënyrën se si njerëzimi do të bashkëjetojë me inteligjencën artificiale në dekadat e ardhshme.
Discussion about this post