Në vitin 2025, qeveria amerikane hodhi një hap të ri drejt ringjalljes së energjisë bërthamore, duke e lidhur dukshëm me kërkesat në rritje të energjisë nga teknologjitë e inteligjencës artificiale. Sipas një raportimi të Wired, administrata e Donald Trump nënshkroi një seri urdhërash ekzekutive në maj që synojnë të forcojnë sektorin bërthamor, duke përfshirë edhe ndërtimin e 10 reaktorëve të rinj deri në vitin 2030, si pjesë e një programi të financuar dhe të mbështetur fort nga qeveria dhe kompani teknologjike të mëdha.
Një ndryshim kyç në këtë lëvizje është synimi për t’i bërë burimet bërthamore pjesë të “zgjidhjes” energjetike për qendrat e të dhënave, të cilat po kërkojnë furnizim energjie të qëndrueshme dhe pa emetime direkte. Kompani si Microsoft, Google dhe Amazon Web Services kanë nënshkruar marrëveshje të shumta me prodhues bërthamorë për të furnizuar qendrat e tyre me energji elektrike, duke reflektuar një konflikt të brendshëm në qëndrimet e sektorit teknik ndaj klimës dhe energjisë. Megjithatë, sfidat mbeten të mëdha. Shumë komente të industrisë nënvizojnë se kostoja e ndërtimit të reaktorëve është jashtëzakonisht e lartë dhe planet afatgjata shpesh zvarriten, duke vënë në provë realist strategjinë nga letra në terren. Projekte si marrëveshja prej 80 miliardë dollarësh me gjigantin e reaktorëve Westinghouse janë parë me skepticizëm për mungesë detajesh konkrete dhe afate të qarta.
Ndërsa bërthama merr vëmendje të re, qymyri po merr gjithashtu një “shans të dytë” me urdhëra që shpëtuan disa centrale që përndryshe do të kishin dalë jashtë funksionit, duke zbutur rregulloret e ndotjes dhe duke i mbajtur online për kërkesat e energjisë. Megjithatë, përfaqësuesit e industrisë dhe specialistë të mjedisit theksojnë se rritja e qymyrit në fuqinë totale të rrjetit mbetet në rënie, me vetëm rreth 17 % të energjisë së SHBA-së të prodhuar nga qymyri, një rënie e madhe nga vitet e mëparshme. Në tërësi, ndërsa energjia bërthamore po rifiton vëmendjen publike dhe politike si një pjesë e zgjidhjes ndaj kërkesave në shumim për energji të pastër dhe të qëndrueshme, ekziston ende një debat i gjerë për kostot, kohën e ndërtimit dhe efikasitetin e zgjidhjeve të reja. Megjithëse AI ka nxitur entuziazmin e industrisë, faktorët ekonomikë dhe tregu global i energjisë, ku burimet e rinovueshme janë vazhdimisht konkurues — mbeten elemente kyçe që do të përcaktojnë fatin e bërthamës në dekadat e ardhshme.
Discussion about this post