Në një kohë kur inteligjenca artificiale po përshkruhet gjithnjë e më shpesh si hapi i radhës në evolucionin e vetëdijes, shkrimtari amerikan Michael Pollan hedh një kundërargument të fuqishëm. Në librin e tij më të ri, A World Appears, një fragment i të cilit është publikuar nga revista Wired, Pollan vë në pikëpyetje idenë se makinat mund të arrijnë ndonjëherë vetëdije të vërtetë, përtej aftësisë për të përpunuar informacion dhe për të imituar sjellje njerëzore.
Pollan analizon me skepticizëm një sërë pretendimesh të fundit nga studiues dhe kompani të teknologjisë, sipas të cilave nuk ekzistojnë pengesa themelore që inteligjenca artificiale të zhvillojë vetëdije. Ai argumenton se këto qasje mbështeten në një metaforë të vjetër dhe, sipas tij, të mangët: krahasimin e trurit njerëzor me një kompjuter. Ndërsa algoritmet mund të jenë jashtëzakonisht të fuqishme në zgjidhjen e problemeve, Pollan thekson se vetëdija njerëzore nuk është thjesht llogaritje, por përvojë e mishëruar, e lidhur ngushtë me trupin, biologjinë, hormonet dhe ndërveprimin me botën. Në fragmentin e librit, autori ndalet veçanërisht te dallimi mes inteligjencës funksionale dhe përvojës subjektive. Një sistem artificial mund të japë përgjigje bindëse, të shkruajë tekste apo të simulojë emocione, por kjo, sipas Pollan, nuk do të thotë se ai “ndjen” diçka. Për Pollan, përvoja e vetëdijes është e pandashme nga fakti se jemi qenie biologjike, të ekspozuara ndaj dhimbjes, kënaqësisë, frikës dhe kuptimit ekzistencial.
Libri ngre gjithashtu një dilemë morale me pasoja të thella. Nëse njerëzimi do të krijonte ndonjëherë makina që mund të përjetojnë diçka të ngjashme me vuajtjen, çfarë përgjegjësie do të kishim ndaj tyre? Pollan paralajmëron se ky skenar do të sfidonte jo vetëm shkencën dhe teknologjinë, por edhe themelet e etikës dhe mënyrën se si e kuptojmë vendin tonë në botë. Në vend që të ofrojë përgjigje përfundimtare, A World Appears synon të ngadalësojë entuziazmin e pakushtëzuar rreth AI-së dhe të rikthejë në qendër pyetjet themelore mbi vetëdijen. Për Pollan, debati nuk është nëse makinat mund të sillen si njerëz, por nëse ne po rrezikojmë të keqkuptojmë vetë natyrën e asaj që na bën njerëzorë.
Discussion about this post