Gjiganti teknologjik Google po eksploron një mënyrë të pazakontë për të përmirësuar parashikimin e katastrofave natyrore: duke përdorur inteligjencën artificiale për të analizuar raportime të vjetra lajmesh dhe për t’i shndërruar ato në të dhëna të dobishme shkencore. Nisma synon të ndihmojë në parashikimin e përmbytjeve të menjëhershme, një nga fenomenet më të rrezikshme dhe më të vështira për t’u parashikuar në meteorologji.
Përmbytjet e menjëhershme shpesh ndodhin shumë shpejt pas reshjeve intensive, ndonjëherë brenda pak minutash ose orësh. Në shumë pjesë të botës, veçanërisht në vendet në zhvillim, mungojnë stacionet hidrologjike dhe sensorët që përdoren për të monitoruar rrjedhën e lumenjve dhe nivelin e ujit. Kjo mungesë të dhënash e bën të vështirë ndërtimin e modeleve të sakta parashikuese. Për të kapërcyer këtë boshllëk informacioni, studiuesit e Google kanë përdorur modele të avancuara të inteligjencës artificiale për të analizuar arkiva të mëdha raportimesh mediatike që përshkruajnë përmbytje të ndodhura në dekada të ndryshme. Artikujt e gazetave, raportet lokale dhe kronikat e katastrofave përmbajnë shpesh detaje të rëndësishme si vendndodhjen e përmbytjes, kohën kur ndodhi dhe ndikimin e saj në komunitete. Përmes analizës automatike të këtyre përshkrimeve narrative, algoritmet e AI arrijnë të nxjerrin informacione strukturore që mund të përdoren për ndërtimin e databazave historike. Këto të dhëna, të transformuara nga tekst në informacion të matshëm, përdoren më pas për të trajnuar modele që parashikojnë më mirë rrezikun e përmbytjeve.
Kjo qasje është integruar në platformën Google Flood Hub, një sistem paralajmërimi që ofron harta rreziku dhe parashikime për përmbytjet në shumë rajone të botës. Platforma tashmë mbulon një numër të madh vendesh dhe synon të ndihmojë autoritetet lokale, organizatat humanitare dhe komunitetet që të reagojnë më shpejt ndaj emergjencave. Sipas studiuesve të përfshirë në projekt, përdorimi i arkivave mediatike është veçanërisht i vlefshëm për rajonet ku mungojnë të dhënat tradicionale të monitorimit. Në vende ku nuk ka pasur stacione matëse për dekada me radhë, raportimet e gazetave mund të jenë burimi i vetëm i informacionit për ngjarje të mëparshme ekstreme. Përfitimi i kësaj metode është i dyfishtë. Nga njëra anë, ajo zgjeron ndjeshëm sasinë e të dhënave historike që mund të përdoren për analizë klimatike. Nga ana tjetër, ajo demonstron potencialin e inteligjencës artificiale për të “lexuar” dhe strukturuar informacionin e përmbajtur në tekstet narrative, duke e kthyer atë në një burim të ri për kërkimin shkencor.
Ekspertët e menaxhimit të katastrofave theksojnë se përmbytjet e menjëhershme janë ndër fenomenet natyrore që shkaktojnë më shumë viktima në shumë rajone të botës, pikërisht për shkak të shpejtësisë me të cilën zhvillohen. Përmirësimi i sistemeve të paralajmërimit të hershëm mund të bëjë diferencën mes një reagimi të shpejtë dhe një katastrofe me pasoja të rënda. Në një kohë kur ndryshimet klimatike po rrisin frekuencën dhe intensitetin e ngjarjeve ekstreme të motit, projekte të tilla tregojnë se inteligjenca artificiale mund të luajë një rol të rëndësishëm në menaxhimin e rrezikut. Duke shndërruar arkivat e gazetave në burime të dhënash klimatike, Google po demonstron se edhe historia e shkruar e katastrofave mund të shërbejë si një mjet i vlefshëm për parashikimin e së ardhmes.
Discussion about this post